LOHUSADA MEME İLTİHABI

LOHUSADA MEME İLTİHABI (PUERPERAL MASTİT)
LOĞUSADA MEME İLTİHABI VE MEME ABSESİ
Mastit meme dokusunun iltihabıdır. Sadece lahusalarsa değil bütün kadınlarda çeşitli nedenlerden dolayı mastit oluşabilir. Lohusalarda meydana gelen meme iltihabına puerperal mastit denir. Tedavi edilmezse meme absesine dönüşebilir. Genellikle doğumdan sonraki ilk haftalarda görülür. Meme kanallarında biriken süt bakterilerin üremesi için uygun bir ortam sağlar ve bu da meme dokusunda iltihaba neden olur. Mastit genellikle doğumdan 2-4 hafta sonra meydana gelir. Genellikle tek memede oluşur.

Meme üzerinde bir bölümde kızarıklık, ısı artışı, hassasiyet görülür. Meme başından iltihap akması genellikle olmaz. Bunlara yüksek ateş, titreme, halsizlik, kırgınlık, koltuk altı lenf bezlerinde şişme eşlik edebilir. En sık neden olan bakteri stafilococcus aureustur. Antibiyotik tedavisi verilir ve mastit olan memenin emzirilerek veya pompa ile sürekli boşaltılması önerilir. Antibiyotik süt ile bebeğe geçeceğinden bebeğe zarar vermeyecek bir antibiyotik seçilir. Enfeksiyona neden olan bakteri zaten çoğunlukla bebeğin ağzından geldiği için emzirmek bebeğe zarar vermez, ayrıca bebeğin tedavisine gerek yoktur. Hastalıklı olan ve normal olan her iki meme de emzirilmelidir. Sıcak uygulama ve meme üzerine masaj da fayda sağlayabilir. Tedavi ile düzelmeyen durumlarda ve abseye dönüşme olduğunda iltihaplı bölge iğne ile aspire edilir veya ufak bir kesi ile boşaltılır ve gelen akıntıdan kültür yapılır.

SÜT ATEŞİ (MEME ANGORJMANI)
Memelerde aşırı süt birikmesi memede iltihap yani mastit olmasa da annede ateş yükselmesine sebep olabilir. Buna süt ateşi denir. Genellike sık emziremeyen annelerde meydana gelir.
Genellikle doğumdan 3-4 gün sonra meydana gelir. Memeler ağır, sert, sıcak ve ağrılı bir hal alır. Dokunmakla hafif ağrı olur. Memeler sık sık emzirilir ve boşaltılırsa ateş ve meme ağrısı genellikle geçer. Meme üzerine soğuk uygulama faydalı olabilir.

SHEEHAN SENDROMU

SHEEHAN SENDROMU – POSTPARTUM (DOĞUM SONRASI) HİPOPİTUİTARİZM
Sheehan sendromu diğer adlarıyla postpartum hipopituitarizm, postpartum pituiter yetmezlik doğum sonrası aşırı kanama nedeniyle oluşan nadir bir sendromdur. Doğum sonrasında gerçekleşen aşırı kanamadan dolayı beyindeki pituiter beze (hipofiz bezi) giden kanın azalmasından dolayı hipofiz bezinde doku kaybı olur ve bezin az çalışmasına sebep olur. Hipopituitarizm hipofiz bezinin az çalışmasıdır yani buradan salınan hormonların az salınmalıdır.

Hipofiz bezinden salınan çeşitli hormonların farklı görevleri vardır o yüzden az salınmaları da bazı semptomlara neden olur. Bunlar:
– Doğum sonrası göğüslerden süt gelmemesi
– Yorgunluk
– Pubik ve aksiller (koltuk altı) kıllarında dökülme
– Adet kanamalarının başlamaması (amenore)

Kanda hipofiz bezine ait hormonların düzeylerinin düşük olduğunun gösterilmesi ve beyin tomografisi ile hipofiz bezinin izlenmesi gibi yöntemlerle ve doğum sonrası yukarıda anlatılan tipik şikayetlerin gelişmesi ile tanı konur.

Tedavi için vücutta eksikliği oluşan hormonların ilaç şeklinde dışarıdan verilmesi gereklidir. Hipofiz bezi troid ve böbrek üstü bezlerini uyardığı için buradaki hormonların da eksikliği oluşabilir ve bu hormonlar da dışarıdan verilir.

MENOPOZDA HORMON TEDAVİSİ

MENOPOZDA HORMON TEDAVİSİ
MENOPOZDA HORMON REPLASMAN TEDAVİSİ (HRT)

Hormon replaman tedavisi siklik ya da devamlı, ağızdan ya da transdemal (cilt yoluyla) ya da transvajinal yollarla uygulanabilen östrojen ve progesteron ya da sadece östrojen şeklinde uygulanabilen bir tedavidir. Bütün bu uygulanış şekillerinden hangisinin seçileceği hastaya göre planlanır.

Hormon tedavisi planlandığında tam bir jinekolojik muayene ve papsmear testi, çeşitli kan ve idrar testleri, karaciğer böbrek ve kolesterol ile ilgili kan testleri, mamografi ve meme ultrasonografisi mutlaka yapılmalıdır.

Günümüzde hormon replasman tedavisi (HRT) önerilen durumlar:
Menopoz yıllarına yaklaşmış ve seyrek adet gören hastalara eğer düzenli adet görmek istiyorlarsa hormon replasman tedavisi başlanabilir.
Ameliyatla genç yaşlarda yumurtalıkları alındığı için menopoza giren hastalarda da hormon tedavisi önerilir. (Rahim de alınmışsa sadece östrojen içeren tedavi önerilir.)
Menopoza tam olarak girmiş ve artık adet görmeyen hastalarda ise ancak orta ya da şiddetli derecede sıcak basması (vazomotor semptomlar) varsa HRT önerilmektedir. Vajinal kuruluk ve atrofi gibi semptomlar varsa vajinal krem ya da tablet şeklinde lokal hormon tedavisi önerilir. Bunun dışında kalp hastalıklarından korumak, osteoporozdan (kemik erimesi) korumak v.b hastalıklardan korumak amacıyla hormon tedavisi artık günümüzde önerilmemektedir.

Hormon tedavisinin faydaları:
Estrojen tedavisi etkisini en hızlı şekilde sıcak basmalarında gösterir. Menopoz sıcak basma şikayeti olan hastaların %75inde düzelme sağlar. HRT uyku bozukluklarını düzeltir. Menopoz döneminde ortaya çıkan anksiyete (sıkıntı), depresyon (içe dönüklük) ve hafıza bozuklukları gibi sorunlarda da etkilidir.Alt ürogenital sistemdeki olumsuz değişiklikleri önlemek amacıyla bu dönemde kullanılan lokal veya sistemik estrojen; vaginal kuruluk, ilişkide ağrı hissi gibi atrofik vaginadan kaynaklanan problemleri ortadan kaldırır. Alt idrar yollarında menopoz sonucu gelişen sık idrara çıkma (pollaküri), zor idrara çıkma (disüri) ve idrar kaçırma gibi şikayetlerde düzelme sağlar

Hormon kullanımına engel oluşturan durumlar:
– Yeni geçirilmiş kalp krizi
– Geçici iskemik atak
– Geçirilmiş inme (serebrovasküler olay)
– Beyin damar tıkanıklıkları
– Karaciğer fonksiyonlarının bozuk olması
– Östrojen ile ilerleyen tümör varlığı (Meme veya endometrium kanseri)
– Tromboemboli (damar tıkanıklığı) geçirmiş olmak
– Nedeni henüz bulunamamış vajinal kanama olması